Quan tài gỗ vàng tâm thành 6, 7, 8 hay 10? Kích thước thật

Gia đình gọi cho tôi hỏi đặt quan tài gỗ vàng tâm, câu đầu tiên tôi thường nghe là "loại nào tốt nhất hả anh?". Câu hỏi ấy khó trả lời gọn, vì "tốt" còn tùy mảnh đất nhà mình, cái hố được xây rộng hẹp ra sao, và gia đình muốn chuẩn bị đến đâu. Nhưng có một thứ quyết định gần hết mọi chuyện, từ độ chắc, kích thước ngoài cho đến giá tiền: độ dày tấm thành và tấm thiên.

Tôi là Cương, cùng bố làm gỗ ở xưởng Văn Ba Gỗ To, Hà Nam. Bài này tôi viết lại những con số tôi vẫn đo trên từng cỗ áo quan ở xưởng, để gia đình đọc xong có thể tự hiểu "thành 6", "thành 8", "thành 10" nghĩa là gì và nên chọn loại nào cho hợp.

Thành, địa, thiên là gì

Một cỗ quan tài gỗ vàng tâm ở ngoài Bắc mình gồm 6 tấm gỗ: hai tấm thành hai bên hông, hai tấm đầu, một tấm địa dưới đáy và một tấm thiên trên nắp. Thợ gọi tắt cả bộ theo độ dày, đơn vị là phân (centimet). Ví dụ "thành 8, địa 8, thiên 10" nghĩa là tấm thành dày 8 phân, tấm đáy dày 8 phân, tấm nắp dày 10 phân.

Ba từ nữa gia đình sẽ nghe khi trao đổi với xưởng:

• Lọt lòng: khoang rỗng bên trong, chỗ người mất nằm.
• Phủ bì: kích thước ngoài cùng, đo ở chỗ rộng nhất.
• Hố kim tĩnh: cái hố xây hoặc đào để hạ áo quan xuống.

Nắm được ba từ này là gia đình đã nói chuyện được với bất kỳ xưởng nào mà không bị lạc.

Kích thước lọt lòng phổ thông

Ở xưởng tôi, kích thước lọt lòng tôi làm nhiều nhất là rộng 40 phân, cao 31 đến 32 phân, dài 1,8 m. Đây là kích thước phổ thông, vừa cho đa số người lớn. Gia đình nào người mất dáng cao lớn thì báo trước để tôi nới lòng, ví dụ có cỗ tôi làm lọt lòng rộng 42, cao 35.

Điều tôi muốn gia đình nhớ: chỉ cần biết lọt lòng và độ dày thành là tính ra được gần hết kích thước ngoài. Không cần tin lời ai, cứ cộng trừ là ra.

Thành 6, 7, 8 hay 10: tấm thiên rộng bao nhiêu

Tấm thiên phải phủ kín cả lòng lẫn hai tấm thành, nên bề rộng tấm thiên bằng lọt lòng cộng hai lần độ dày thành. Với lọt lòng rộng 40:

Đây cũng là lý do giá quan tài gỗ vàng tâm đi theo tấm thành và tấm thiên. Thành càng dày thì tấm gỗ càng phải to, mà gỗ vàng tâm tấm to, đẹp, không dập thì càng hiếm.

Có một mẹo tôi hay mách gia đình muốn lòng rộng mà kích thước ngoài không quá to: giảm độ dày thành. Ví dụ muốn lọt lòng rộng 47, chọn thành 7 thì 47 cộng 14 là ra 61, vẫn gọn hơn nhiều so với lòng 47 mà đi thành 10.

Kích thước ngoài (phủ bì) của một cỗ thật

Phủ bì không phải lúc nào cũng chỉ là lọt lòng cộng thành, vì còn nẹp, ốp mé và phần chân. Dưới đây là mấy cỗ tôi đã đo trên camera ở xưởng:

Chiều dài 1,97 m hay 2,03 m đều là số đẹp trên thước lỗ ban, gia đình chọn số nào tùy ý. Ở xưởng tôi, mọi kích thước đều được căn theo thước lỗ ban.

Một chiếc áo quan có thể có tới ba con số phủ bì: đo ở mặt gỗ, đo ở nẹp, và đo cả phần chân. Ví dụ một cỗ thành 8 tôi đo được 56 ở mặt gỗ, 60 ở nẹp, 65 khi tính cả chân. Con số cuối cùng là con số dùng để xây hố. Khi trao đổi với xưởng, gia đình nhớ hỏi rõ "phủ bì này đo ở đâu".

Vì sao tấm thiên phải dày hơn thành và địa

Gần như mọi quy cách tôi làm đều để tấm thiên 10, nhà cẩn thận thì làm thiên 15. Lý do rất đơn giản. Tấm địa nằm dưới đáy, chỉ chịu lực nén từ dưới lên nên không chịu lực nhiều, có nơi thành 6 họ chỉ làm địa 4. Còn tấm thiên thì chịu toàn bộ đất đè từ trên xuống, trong khi bên trong lòng quan tài lại rỗng. Tấm thiên mà không chắc thì lâu năm đất nén nặng, có khi sập mất tấm thiên.

Có gia đình muốn giảm tiền nên hỏi làm thành 6, địa 6, thiên cũng 6. Làm được, nhưng tôi thấy như thế hơi tiết kiệm quá. Đã làm thì đừng tiết kiệm ở tấm thiên, nhất là khi hố đào sâu.

Nên chọn quy cách nào

Tôi không chọn thay gia đình, nhưng có thể chia theo mấy trường hợp tôi hay gặp:

• Thành 6, địa 6, thiên 10: gọn, nhẹ, hợp với nơi hố xây sẵn nhỏ hoặc gia đình cần tiết kiệm. Tấm thiên vẫn đủ dày.
• Thành 7 hoặc thành 8, thiên 10: cân đối giữa độ chắc và kích thước ngoài.
• Thành 10, địa 10, thiên 10 hoặc thiên 15: dày dặn, bề thế, hợp với nhà có đất rộng và muốn chuẩn bị chu đáo. Gỗ khai thác ra hay được tấm dày 10 nên quy cách này cũng phổ biến.
• Bộ "khủng" thành 12, địa 12, thiên 18–19: xưởng tôi vẫn làm được, nhưng giá thành rất cao.

Trước khi chốt, gia đình xem lại cái hố. Nếu nghĩa trang đã quy hoạch, lỗ xây sẵn, thì cái hố quyết định kích thước quan tài chứ không phải ngược lại. Nhà có đất rộng thì hố cho một cỗ phủ bì rộng 57, dài 1,97 m tôi thấy nên để rộng khoảng 1,27 m, dài 2,37 đến 2,38 m, mỗi đầu dư khoảng 20 phân để còn bỏ đất hoặc cát. Đất hẹp thì với cỗ rộng 57 làm hố rộng khoảng 69 đến 70, miễn sao bỏ vừa.

Đóng 6 tấm nguyên khối, mộng thắt mang cá, không đóng đinh

Kích thước đúng rồi thì đến cách đóng. Ở ngoài Bắc, tôi đóng áo quan bằng 6 tấm gỗ vàng tâm liền lạc, ghép với nhau bằng hệ thống mộng, chứ không ghép nhiều mảnh như mẫu trong Nam. Xẻ được cả bộ thiên địa từ một cây là rất hiếm, nên tôi lựa những tấm đẹp từ nhiều cây để làm thành một bộ. Vì thế màu các tấm không đều tuyệt đối, khi hoàn thiện phải cho chút màu.

Mấy điều tôi giữ ở xưởng:

• Mộng thắt mang cá: xuống nước gỗ trương ra, mộng càng chắc, không giằng ra được.
• Không bôi nến vào mộng: bôi nến thì keo không bám.
• Không đóng đinh: nẹp chỉ ghim tạm một hai cái đinh nhỏ cho ăn keo, rồi rút ra hết, thay bằng chốt gỗ bôi keo.
• Phun lót PU: vàng tâm là gỗ mềm, để mộc thì dễ nẻ dăm.
• Lót vải đỏ có chữ Thọ, may đo theo từng cỗ.
• Khi hạ huyệt, đậy nắp xong thì miết silicon bốn góc cho kín.

Câu hỏi gia đình hay hỏi

Quan tài gỗ vàng tâm giá bao nhiêu?
Giá đi theo độ dày tấm thành, tấm thiên, theo mẫu trơn hay chạm, nên tôi không đưa một con số chung. Gia đình cho tôi biết quy cách và kích thước hố, tôi báo giá đúng cỗ mình cần. Tham khảo thêm bài giá quan tài bằng gỗ vàng tâm.

Quan tài gỗ vàng tâm có tốt không?
Ở đồng bằng chiêm trũng nhiều nước như miền Bắc mình, vàng tâm là loại gỗ hợp nhất, ở dưới nước càng bền. Nhưng tôi phải nói thật: nơi khô ráo, gò đống thì vàng tâm vẫn bị mối, nên phải lót và lấp cát vàng đúng cách. Xem thêm bài quan tài gỗ vàng tâm có tốt không.

Vì sao không dùng gỗ lim cho nặng, cho chắc?
Gỗ lim là gỗ tốt, nhưng tôi không bao giờ dùng làm áo quan. Lim có độc tính trong gỗ, ai từng bị dằm lim đâm vào tay sẽ thấy tay sưng lên, còn dằm vàng tâm thì mềm, không sao cả. Gia đình cần đồ tâm linh thì xưởng tôi chỉ làm hai loại gỗ là vàng tâm và ngọc am.

Khắc tên lên nắp có nên không?
Nên, và tôi khuyên khắc chìm. Trăm năm sau nếu mộ có xê dịch, mất bia, đào lên vẫn thấy tên tuổi rõ ràng trên tấm thiên.

Ngày giờ, hướng đặt thì sao?
Đó là việc của thầy gia đình tin tưởng. Tôi chỉ kể lại những gì tôi nghe các thầy chia sẻ. Phần của xưởng là làm cỗ áo quan đúng gỗ, đúng kích thước, đúng kỹ thuật.

Đồ tâm linh chỉ làm một lần

Làm cho người thân cũng chỉ một lần. Chiếc quan tài chôn xuống rồi thì không ai nhìn thấy bên trong nữa, nên chọn nơi làm cũng là chọn người. Tôi chỉ xin gia đình bỏ chút thời gian hỏi cho rõ: gỗ gì, thành bao nhiêu, thiên bao nhiêu, phủ bì đo ở đâu, trước khi đặt ở bất cứ đâu.

Nếu gia đình còn băn khoăn nên chọn thành mấy, hố xây rộng bao nhiêu, cứ gọi cho tôi theo số 0936.666.893 (có Zalo), hoặc ghé xưởng ở Hà Nam xem gỗ tận mắt. Một số mẫu ở xưởng: quan tài gỗ vàng tâm thành 8, thiên 10, những chiếc quan tài gỗ vàng tâm đẹp.

Nguyễn Văn Cương — xưởng Văn Ba Gỗ To, Hà Nam. Con nhà nghề mộc, cùng bố làm gỗ từ năm 2014, chia sẻ kiến thức nhận biết gỗ và đồ gỗ tâm linh trên kênh YouTube Gỗ Tâm Linh. Các số đo trong bài là số thực tế tại xưởng; phần phong tục, phong thủy là kinh nghiệm tôi nghe lại, gia đình nên hỏi thêm thầy mình tin tưởng.